চলিত বৰ্ষত আগষ্ট মাহত (August month) যি গৰম, দেশত গড়ে বহু বছৰ ধৰি ইমান গৰম আগষ্ট মাহ দেখা পোৱা নাই। বতৰ বিজ্ঞান বিভাগে কৈছে যে ভাৰতত ১৯০১ চনৰ পৰা ইমান গৰম আগষ্ট দেখা পোৱা নাই। মাহটোৰ গড় তাপমাত্ৰা (Average temperature) আছিল ২৮.০১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ (28.01 degrees Celsius)। আনহাতে, ছেপ্টেম্বৰ মাহৰ বাবে বতৰ বিজ্ঞান বিভাগে দিয়া পূৰ্বাভাসো বৰ আৰামদায়ক নহয়। বিভাগটোৱে কয় যে ছেপ্টেম্বৰ মাহত দেশত সাধাৰণতকৈ কম বৰষুণ হ’ব। মাহটোৰ দীৰ্ঘম্যাদী গড় (LPA) বৰষুণৰ তুলনাত প্ৰায় ৯ শতাংশ কম হ’ব।
এলপিএ হ’ল কোনো বিশেষ অঞ্চলত এক বিশেষ সময়ছোৱাত (যেনে মাহ বা ঋতু) হোৱা বৰষুণৰ পৰিমাণ। সাধাৰণতে ৩০ৰ পৰা ৫০ বছৰৰ দীৰ্ঘম্যাদী গড় গণনা কৰি এলপিএ নিৰ্ণয় কৰা হয়। ১৯৭১ চনৰ পৰা ২০০০ চনলৈ ছেপ্টেম্বৰ মাহত ভাৰতত এলপিএৰ পৰিমাণ আছিল ১৬৭.৯ মিলিমিটাৰ। আইএমডিৰ সঞ্চালক প্ৰধান মৃত্যুঞ্জয় মহাপাত্ৰই কয় যে প্ৰশান্ত মহাসাগৰৰ উষ্ণ সোঁত এল নিনো অধিক শক্তিশালী হৈ আহিছে। ইয়াৰ বাবে মধ্য আৰু পূব প্ৰশান্ত মহাসাগৰত সমুদ্ৰপৃষ্ঠৰ উষ্ণতা স্বাভাৱিকতকৈ বহু বেছি। মহাপাত্ৰৰ মতে, আগন্তুক কেইমাহমানৰ ভিতৰত এই পৰিস্থিতি তীব্ৰতৰ হ’ব। ইয়াৰ বাবে ছেপ্টেম্বৰ মাহত সাধাৰণতকৈ কম বৰষুণ হ’ব পাৰে। আনকি বতৰ বিজ্ঞান বিভাগে ভৱিষ্যদ্বাণী কৰিছে যে উক্ত মাহটোত দিনৰ গড় (সৰ্বোচ্চ) উষ্ণতাও স্বাভাৱিকতকৈ বেছি হ’ব পাৰে।
বতৰ বিজ্ঞানীসকলৰ মতে, আগষ্ট মাহতো এল নিনোৰ বাবে গড় উষ্ণতা স্বাভাৱিকতকৈ বেছি আছিল। ১৯০১ চনৰ পৰা আগষ্ট মাহত দেশখনে এনে গৰম সহ্য কৰিবলগা হোৱা নাই। মাহটোত সাধাৰণ গড় তাপমাত্ৰা সাধাৰণতে ২৭.৩৪ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ। এইবাৰ ২৮.০১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ। আনকি ৰাতিৰ উষ্ণতাও স্বাভাৱিকতকৈ বেছি আছিল। আগষ্ট মাহত নিশাৰ গড় তাপমাত্ৰা ২৩.৬৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ। এইবাৰ ২৪.৩৬ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ।
আগষ্ট মাহত বৰষুণৰো নাটনি হৈছিল। ২০০১ চনৰ পৰা এনে অভাৱ হোৱা নাই। আগষ্ট মাহত গড় বৰষুণৰ পৰিমাণ আছিল ২১৩.৩ মিলিমিটাৰ। কিন্তু কিয় এনেকুৱা হৈছে? কেৱল এল নিনোৰ বাবেই নে? বতৰ বিজ্ঞানীসকলে কয় যে ১ আগষ্টৰ পৰা ২৬ আগষ্টলৈ বংগ উপসাগৰত চাৰিটা নিম্ন চাপৰ অঞ্চল গঠন হৈছিল। ইয়াৰ কাৰণে প্ৰধানকৈ গংগা সমভূমিত বৰষুণ হৈছিল। দেশৰ বাকী অঞ্চল বৰষুণৰ পৰা বঞ্চিত হৈ থাকে।
এল নিনো কি :
প্ৰতি কেইবছৰমানৰ মূৰে মূৰে প্ৰশান্ত মহাসাগৰত এক অদ্ভুত পৰিঘটনা সংঘটিত হয়। সাধাৰণতে ইণ্ডোনেছিয়া আৰু অষ্ট্ৰেলিয়াৰ ফালে উষ্ণ পানী ঠেলি দিয়া পূব-পশ্চিম বতাহ হঠাতে দুৰ্বল হৈ পৰে। ফলত উষ্ণ পানী পূব দিশলৈ ঘূৰি আহি দক্ষিণ আমেৰিকাৰ উপকূলৰ কাষেৰে বৈ যায়। এই সোঁতৰ প্ৰভাৱত মধ্য প্ৰশান্ত মহাসাগৰৰ এক বৃহৎ অংশ উষ্ণ হৈ পৰে। এটা উষ্ণ সোঁত বৈ যাবলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াক এল নিনো বোলা হয়। স্পেনিছ শব্দ ‘এল নিনো’ৰ অৰ্থ হৈছে ‘সৰু ল’ৰা’। শ শ বছৰৰ আগতে দক্ষিণ আমেৰিকাৰ মাছমৰীয়াসকলে প্ৰশান্ত মহাসাগৰত এই অস্বাভাৱিক সোঁতটো লক্ষ্য কৰিছিল। নামাকৰণো তেওঁলোকেই কৰিছিল।
