আজিকালি ক্ৰমবৰ্ধমান জনসংখ্যাৰ বাবে সমগ্ৰ বিশ্বতে খাদ্যৰ চাহিদা বৃদ্ধি পাইছে। আনকি বিভিন্ন আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰিস্থিতিৰ বাবে শেহতীয়াকৈ কেইবাখনো দেশত খাদ্য সংকটৰ সৃষ্টি হৈছে। কিন্তু ইয়াৰ লগে লগে খাদ্য অপচয়ৰ পৰিমাণো বৃদ্ধি পাইছে।
আচলতে সমগ্ৰ বিশ্বতে প্ৰতি বছৰে কিমান পৰিমাণৰ খাদ্য অপচয় হয় সেয়া সঠিকভাৱে জানিলে সকলোৰে চকু কপালত উঠিব। ইতিমধ্যে ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ খাদ্য আৰু কৃষি সংস্থাই প্ৰকাশ কৰা শেহতীয়া পৰিসংখ্যা অনুসৰি, প্ৰতি বছৰে বিশ্বত প্ৰায় ১ মিলিয়ন কিলোগ্ৰাম খাদ্য অপচয় হয়।
কেৱল সেয়াই নহয়, এই অপচয় হোৱা খাদ্যৰ পৰিমাণ পৃথিৱীত উৎপাদিত মুঠ খাদ্যৰ প্ৰায় এক তৃতীয়াংশ বুলিও আনুষংগিক সংস্থাটোৰ জৰিয়তে জনা যায়। কাৰণ এই পৰিমাণৰ খাদ্য অপচয় নকৰিলে প্ৰায় ২ বিলিয়ন মানুহে ইয়াৰ দ্বাৰা পূৰ্ণকৈ খাব পাৰিলেহেঁতেন।
এনে অৱস্থাত এফালে যেতিয়া বিশ্বৰ হাজাৰ হাজাৰ লোক ভোকত মৃত্যুমুখত পৰিছে তেতিয়া এই পৰিসংখ্যাই সকলোকে আচৰিত কৰি তুলিছে। তদুপৰি, বৰ্তমান পৃথিৱীৰ প্ৰায় একাশী নিযুত মানুহ প্ৰতিদিনে ভোকাতুৰ হৈ শুই থাকে। এই সামগ্ৰিক পৰিসংখ্যাত পুনৰ ভাৰতৰ প্ৰেক্ষাপটত দাঙি ধৰিব লাগিব।
জনা যায় যে অপুষ্টিৰ এক চতুৰ্থাংশ লোক ভাৰতত বাস কৰে। আনকি পৰিসংখ্যা অনুসৰি, বিশ্বৰ প্ৰতি তিনিজন অপুষ্টিগ্ৰস্ত শিশুৰ ভিতৰত এজন ভাৰতৰ। এই প্ৰসংগত ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ “খাদ্য আৰু কৃষি সংস্থা” (FAO)ৰ ২০১৮ চনৰ পৰিসংখ্যাত বিষয়টো স্পষ্ট হৈ পৰিছে। সেই হিচাপ অনুসৰি, ভাৰতত প্ৰায় ১৯.৫৯ মিলিয়ন লোক পুষ্টিহীনতাত ভুগি আছে।
কিন্তু ইয়াৰ মাজতে দেশত উৎপাদিত খাদ্যৰ প্ৰায় ৪০ শতাংশই কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে অপচয় হয়। মূলত আমাৰ দেশত অপ্ৰয়োজনীয় খাদ্য অপচয়ৰ ধাৰাটোৰ বাবে প্ৰায় ৬.৭ কোটি টন খাদ্য অপচয় হয়। এই প্ৰসংগত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় কৃষি উন্নয়ন পুঁজিৰ মুৰব্বীগৰাকীয়ে কয় যে সমগ্ৰ বিশ্বত খাদ্য অপচয় হৈছে ক্ষুধাৰ মূল কাৰণ।
তদুপৰি, তেওঁ লগতে কয় যে খাদ্য অপচয়ৰ বাবে কোটি কোটি ভোকাতুৰ লোক প্ৰত্যক্ষভাৱে খাদ্যৰ পৰা বঞ্চিত হৈ আছে। এই প্রেক্ষাপটত এটা কথা মন কৰিবলগীয়া যে প্রতি বছৰে পৃথিৱীত যি পৰিমাণৰ খাদ্য অপচয় হয়, সেই পৰিমাণ প্রায় ১৪ কোটি হেক্টৰ বা প্রায় ৩৪.৬ কোটি একৰ ভূমি উৎপাদন কৰা হয়৷ যিটো বিশ্বৰ মুঠ কৃষিভূমিৰ প্ৰায় ২৮ শতাংশ।
আনহাতে, Food Waste Index Report 2021 ৰ বিশ্বৰ ৫৪ খন দেশৰ ওপৰত কৰা এক সমীক্ষা অনুসৰি, আমাৰ দেশৰ অধিকাংশ খাদ্য অপচয় হয় ঘৰত বা ৰেষ্টুৰেণ্টত খাদ্যৰ অপচয়ৰ ফলত। এই দুটা খণ্ডৰ পৰা প্ৰায় ২৬ শতাংশ খাদ্য অপচয় হয়। লগতে গেলামালৰ দোকানৰ পৰা হোৱা খাদ্যৰ আৱৰ্জনা প্ৰায় ১৩ শতাংশ পৰ্যন্ত হৈছে। এইখিনিতে কোৱা বাহুল্য যে সামগ্ৰিকভাৱে ভাৰতত খাদ্য অপচয়ে দিনক দিনে অধিক আতংকজনক ৰূপ ধাৰণ কৰিছে।
